Poet Paŭluk Bahrym
(Паўлюк Багрым; 1812-1891)
![[ Drawing: Poet Pauluk Bahrym]](bahrym.jpg)
Poet Paŭluk Bahrym(Паўлюк Багрым; 1812-1891)
|
|
Paŭluk Bahrym, a poet, was born in November 2(14), 1812, in the village of Kroshyn (now in Brest province). He was educated in the village school and worked on a farm. In 1828, he began to write poetry. Shortly afterwards, serf-riots occurred in Kroshyn. For his participation in these and for the sentiments expressed in his poetry, he was conscripted into the army as a convict-soldier for a term of twenty-five years. He was not heard of thereafter as a poet and died in 1891.His one surviving poem was first published in Count Leon Potocki's Powiescz Czasu mojego, czyli Litewskie przygody (My Times, or Lithuanian Adventures) together with a Polish translation and a somewhat fictionized account of Bahrym (London, 1854).
Source:
The preceding brief, biographical sketch was included on the CD-ROM, Belarusian Literature in English Translation, and the content of the CD-ROM is also available (in part) on the Internet: Belarusian Literature in English Translation: Introduction. (Compilation: © National Commission of the Republic of Belarus for UNESCO, 2005. © Yanka Kupala Central Public Library (Minsk, Belarus), 2005. © Sviatlana A. Skamarokhava, 2005.) http://kupala-library.iatp.by/bel_lit/b.html
The following excerpt is from the "Introduction to Belarusian Literature," written by Vera Rich and included here by permission. (Introduction: Belarusian Literature in Translation (Compilation: © National Commission of the Republic of Belarus for UNESCO, 2005. © Yanka Kupala Central Public Library (Minsk, Belarus), 2005.)
Part IV
But, outside the pages of fantasy, life for the Belarusian peasant was no heaven-on-earth. In 1828, when a liberal-minded Catholic priest opened a parish school in his native village of Kroshyn, he found to his surprise and delight that one of the serf-boys who attended it, the 15-year-old Pauluk Bahrym, showed considerable talent as a poet. Within a very short time, as a result of serf riots in Kroshyn, Bahrym was sent into the army for a term of twenty-five years (military service was frequently used in the Russian Empire for punitive purposes, as those familiar with the life of the Ukrainian poet Taras Shevchenko will recall). Although he lived until 1891, Bahrym is not heard of again as a poet after the brief flowering of his talent as a boy in Kroshyn. The one poem of his that survives does so because it was incorporated into a volume of memoirs, Powiett z czasu mojego, czyli Przygody Litewskie (My Times or Lithuanian Adventures) published in London in 1854. The author, the Polish Count Leon Potocki, included in it a description of an encounter with the priest-schoolmaster "Fr Magnuszewski," and Bahrym himself appears under the pseudonym of "Piatrok" (Peter) an "easy" code for his own baptismal name of "Pauluk" (Paul).
Such a story may be taken as an archetype of the fate in store for those who attempted to write in the Belarusian language, a language against which sterner and sterner measures were taken until its use for any literary purposes was finally forbidden completely, and Belarus became merely the "Northwestern Region" of the Tsar's empire.
У лiтаратуры кожнага народа есць мастакi слова, у спадчыну ад якiх нам засталося не так i шмат. У беларусаў — Паўлюк Багрым. Цяжкiм i няпростым быў лёс гэтага юнака: гаротнае жыццё беднага сялянскага хлопца, рэкрутчына за распаўсюджанне антыпрыгоннiцкiх вершаў, працяглая служба ў глыбiнi Расii. Але, нягледзячы на цяжкiя выпрабаваннi лёсу, ён заставаўся мастаком слова — уладаром чалавечых душ. У творчай спадчыне П. Багрыма было тры вучнёўскiя сшыткi, якiя бясследна знiклi пры арышце юнага паэта. Напэўна, гэта былi вершы пра цяжкую долю беларускага народа, вершы антыпрыгоннiцкай накiраванасцi. А можа, гэта былi вершы пра каханне, аб прыгажосцi беларускай зямлi. Захаваўся толькi адзiн верш "Зайграй, зайграй, хлопча малы...", напiсаны паэтам у 15-гадовым узросце. Верш прысвечаны Крошынскаму паўстанню 1828 г. Лiрычным героем твора з'яўляецца падлетак-пастушок, уласнасць жорсткага пана, якi "кiямi" закатаваў бацьку. Каб пазбегнуць рэкруцтва, хлопчык вырашае пакiнуць родны дом i пайсцi ў "свет, у бездарожжа". Думкi i пачуццi прыгоннага падлетка, скiраваныя ў бок пошукаў выйсця з безвыходнага становiшча, вызначаюцца адчаем i бездапаможнасцю. Падлетак гатовы абярнуцца ў ваўкалаку, нарадзiцца каршуном — тады яго ў "паншчыну б не пагналi, у рэкруты б не забралi i ў маскалi не аддалi". Ён шкадуе, што да яго не дакрануўся сваiм крылом кажан — тады б, па народным павер'i, ён навекi застаўся недаросткам i пазбег бы салдатчыны i паншчыны. Асаблiва адчайна гучаць радкi, дзе пастушок зусiм не хацеў бы нараджацца. Гэту думку ён звязвае з найдаражэйшым чалавекам — мацi, якая, напэўна б, была больш шчаслiвай i змагла пазбегнуць пакут з-за трагiчнага лёсу сына:
Каб ты мяне не радзiла.
Каб ты мяне не кармiла,
Шчаслiўшая ты бы была!У вершы П. Багрыма, якi I. Навуменка назваў творам "з лiку бязлiтасна-адчайных аб нежаданнi жыць", матыў безвыходнасцi крыху паслабляецца жаданнем героя знайсцi выйсце, супрацьстаяць антычалавечым абставiнам жыцця, не скарыцца лёсу. Верш кранае сiлай пратэсту супраць прыгоннiцтва i рэкруцтва, арганiчнай спалучанасцю формы i зместу. Цесна звязаны з фальклорнымi традыцыямi (вобразы ваўкалака, каршуна, кажана, народна-песенныя звароты, паўторы), ён выявiў вялiкiя магчымасцi беларускага паэтычнага слова. Вярнуўшыся з рэкрутаў, пастарэлы i знясiлены, П. Багрым ужо не наважваўся брацца за пяро. Ён працаваў у Крошыне кавалём. Да нашага часу захавалася металiчная жырандоль з арнаментальнымi жаўранкамi, па-мастацку зробленая П. Багрымам. Толькi два адбiткi свайго жыцця — верш i жырандоль — пакiнуў нам у спадчыну П. Багрым. Пакiнуў дзве жаўруковыя песнi.